Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΙΝΔΙΚΤΟΥ

Την 1 η Σεπτεμβρίου αρχίζει το εκκλησιαστικό έτος που δια­τηρεί έως σήμερα την αρχαία ονομασία Αρχή της Ινδίκτου ή Επινεμήσεως.

1.  Η λέξη «Ίνδικτος» είναι λατινική και χρησιμοποιείται με την έννοια του έτους. Στα ελληνικά χρη­σιμοποιείται και η λέξη «Επινέμησις», δηλαδή μερισμός του χρόνου που είναι το έτος.

2. Ο μήνας Σεπτέμβριος είναι ο έβδομος μήνας συναριθμούμενος από τον Μάρτιο, που θεωρείται ο πρώτος μή­νας του έτους κατά το Εξόδου ιβ' 1, που ο Μωυσής νομοθέ­τησε στους Ιουδαίους ότι: «Ο μήνας αυτός θα είναι για σας η αρχή των άλλων μηνών και ο πρώτος μεταξύ των μηνών του έτους».

Οι πατέρες και διδάσκαλοι της Εκκλησίας μας εξηγούν γιατί αφού ο Μάρτιος είναι ο πρώτος μήνας εμείς αρχίζουμε το έτος τον Σεπτέμβριο, που είναι ο έβδομος. Ο λόγος είναι βαθύτατα θεολογικός. Δέχονται ότι ο μήνας Μάρτιος είναι ο μήνας της δημιουργίας και της αναδημιουργίας της φύσεως, αλλά και ο μήνας που συνέβησαν τα σωτηριώδη γεγονότα του μυστηρίου της ενσάρκου οικονομίας του Υιού του Θεού στην περίοδο της Παλαιάς και σ' αυτή της Καινής Διαθήκης.

3. Ο Σεπτέμβριος είναι ο μήνας της φθοράς, γι' αυτό και μας εισάγει στο φθινόπωρο. Εξηγεί ο ύπατος των φιλοσό­φων του Βυζαντίου Μιχαήλ Ψελλός την αιτία που αποφασί­στηκε το έτος να αρχίζει τον Σεπτέμβριο, ότι για την πρώτη κτίση (δημιουργία) και για την αύξηση στο καλύτερο φαίνεται ότι η αρχή είναι η πρώτη ισημερία του χρόνου, δηλαδή ο Μάρτιος, ύστερα όμως από την κατάρα (την πτώση των πρωτοπλάστων) εξαιτίας της παραβάσεώς τους και την υπαγωγή τους στηνκοπιαστική ζωή που οδηγεί στη φθορά η αρ­χή του έτους τέθηκε η δεύτερη ισημερία, επειδή απ' εκεί αρ­χίζουν όλα να οδηγούνται στη φθορά.

Συγχρόνως, όμως, ο Σεπτέμβριος είναι η αρχή της συλ­λήψεως και κυοφορίας σχεδόν όλων των καρπών για την αναγέννηση της φύσεως που προμηνύει την ελευθερία της από τη δουλεία της φθοράς κατά το Προς Ρωμαίους η΄  20-21.

4. Γι’ αυτό και ο εορτολογικός κύκλος των ακίνητων και των κινητών εορτών αρχίζει τον Σεπτέμβριο, με τις εορτές πρώτα της Γεννήσεως της Θεοτόκου την 8η Σεπτεμβρίου και μετά της συλλήψεως του αγίου ενδόξου Προφήτου Προδρό­μου και Βαπτιστού Ιωάννου την 23η Σεπτεμβρίου.

5. Κατά την 1η Σεπτεμβρίου εορτάζουμε:

α. Την αρχή του εκκλησιαστικού έτους.

β. Την είσοδο του Κυρίου μας Ιησού Χριστού στη συνα­γωγή της Ναζαρέτ, που αναφέρεται στο ευαγγελικό ανάγνω­σμα της ημέρας (Λουκά δ΄ 16-30).

γ. Για να παρακαλέσουμε τον θεό να μας σπλαχνιστεί και να ευλογήσει το νέο έτος, και να μας το χαρίσει ευτυχή γεμάτο απ' όλα τα σωματικά αγαθά και να φωτίσει τον νου μας για να περάσουμε όλη την ετήσια περίοδο με καθαρή καρδιά και αγαθή συνείδηση και να ευαρεστήσουμε τον θεό με την τήρηση των εντολών του, και έτσι να επιτύχουμε τα εν ουρανοίς αιώ­νια αγαθά.

δ. Το Οικουμενικό Πατριαρχείο αποφάσισε κατ' αυτήν την 1η Σεπτεμβρίου να αναπέμπονται ειδικαί δεήσεις «υπέρ της προστασίας του περιβάλλοντος» και με κατάλληλα κη­ρύγματα και εκδηλώσεις να διαφωτίζονται οι πάντες και να κινητοποιούνται για την ανάσχεση και αποτροπή των επικρεμαμένων κινδύνων από την κατάχρηση του περιβάλλοντος.

Του μητροπολίτου Καισαριανής, Βύρωνος και Υμηττού Δανιήλ